دلایل و راه‌های درمان بوی بد دهان

دلایل و راه‌های درمان بوی بد دهان

دلایل و راه‌های درمان بوی بد دهان

تاریخ : ۱۳۹۹-۱۲-۲۸ / بازدید : 1534 / لایک : 100

دلایل و راه‌های درمان بوی بد دهان

مشکل همه گیر بوی بد دهان با نام پزشکی هالی‌توزیس halitosis به دلیل عادت‌های بد در مراقبت از دهان و دندان اتفاق می‌افتد و آن را می‌توان نشانه‌ای از بیماری‌های دیگر دانست.

درواقع ریشه اصلی این بیماری، بی‌توجهی به بهداشت دهان و دندان است و در بسیاری از موارد درمانی، رعایت اصول ساده مراقبتی( مسواک زدن، استفاده از نخ دندان و دهان‌شویه) آن را برطرف می‌کند.

اگر عادات غذایی نامناسب و سبک زندگی ناسالمی دارید، بهتر است بازنگری بیشتری روی آن‌ها داشته باشید تا مشکل را کنترل کنید یا از بین ببرید.

 

علت  بوی بد دهان چیست؟

برای رفع مشکل، ابتدا باید علت‌یابی کنیم؛ در ادامه به دلایلی که باعث بدبو شدن تنفس شما می شود اشاره می کنیم:

1- برنامه غذایی نامناسب

غذای شما معرف سبک زندگی شماست. غذای خورده شده جذب جریان خون شما می‌شود و یکی از اعضای مهم برای جذب این خون ریه‌های شماست؛ خونی که در ریه‌های شما جریان دارد حاوی همان موادی است که شما در برنامه غذایی خود گنجانده‌اید، آگاهانه یا از روی بی‌اطلاعی و سیستم تنفسی شما کاملا تحت تأثیر این غذا قرار دارد.

اگرچه رعایت بهداشت دهان و دندان، پوششی ظاهری و اولیه در کنترل بوی بد دهان است ولی تأثیر بلندمدتی نخواهد داشت و غذا تا زمانی که دفع شود همچنان اثر خود را دارد.

انتخاب شما چیست؟

در بشقاب خود و در کنار سبزی‌ها و میوه‌ها از خوراکی‌های بودار میل می‌کنید؟ بهتر است در مورد میزان مصرف آن‌ها یک بازنگری داشته باشید.

مواد غذایی مثل سیر، پیاز، پنیر، گوشت دودی پر ادویه، انواع ادویه‌ها، آب‌پرتقال، لیموناد، نوشیدنی‌های الکلی اثر چشمگیری بر بدبو شدن تنفس دارد.

فردی که رژیم غذایی خاصی استفاده می‌کند یا مبتلا به بولیمیا ( پرخوری عصبی- بالا آوردن عمدی غذا برای لاغری-) است بیشتر از افراد عادی دیگر گرفتار این بوی بد خواهد شد.

در این مورد حتما با متخصص تغذیه مشورت کنید.

2- بهداشت ضعیف دهان و دندان

غذایی که میل می‌کنید در قدم اول خرد می‌شود تا به مرحله هضم و جذب برسد؛ خرد شدن غذاهایی با بوی تند و قوی فقط یک «خرد شدن» ساده نیست بلکه نیاز است تا بوی قوی و ماندگار آن‌ها در فرایند هضم و جذب به‌کلی حذف شود. شاید غذاهای بودار- سیر یا پیاز-  پس از بیرون کشیده شدن با نخ دندان، مصرف دهان‌شویه و مسواک  بوی کمتری داشته باشند ولی تنها راه حذف بوی تند آن‌ها دفع از بدن است؛ چراکه هضم این دو ماده باعث آزاد شدن ترکیبات سولفور در جریان خون می‌شود که با رسیدن خون به ریه‌ها، تنفس شما با بوی بدی همراه خواهد شد.

با مسواک زدن دندان‌ها، استفاده از نخ دندان و مصرف دهان‌شویه می‌توانید تا میزان زیادی جلوی بوی بد دهان را بگیرید؛ چراکه باکتری‌های موجود بین دندان‌ها و اطراف لثه و سطح زبان رشد می‌کند و اولین اثر جانبی آن ایجاد یا تشدید بوی بد است.

3- دندان مصنوعی

اگر از دندان مصنوعی استفاده می‌کنید حتما از کیفیت دندان مصنوعی و تمیزبودن آن مطمئن شوید؛ دندان مصنوعی بی‌کیفیت یا خوب شسته نشده یکی از نشانه‌های اولیه بوی بد دهان است.

4- مصرف دخانیات

چه سیگار بکشید چه تنباکو را بجوید؛ به‌هرحال سیستم تنفسی خودتان را درگیر می‌کنید و به مشکل اصلی خود باید بد رنگ شدن دندان، ضعف چشایی و لثه‌های تحریک‌پذیر را هم اضافه کنید. چرا روش جایگزین کردن یک خوراکی خوشمزه برای ترک سیگار را امتحان نمی‌کنید؟!

5- خشکی دهان

یکی از بیماری‌های خطرناک که باعث بدبویی دهان می‌شود زروستومیا xerostomia (خشکی دهان) است. بزاق برای پاکسازی دهان لازم است.آب دهان عنصر مرطوب‌کننده فضای دهان است که اسیدهای تولیدشده توسط پلاک‌های دندانی را خنثی  و سلول‌های مرده روی زبان و لثه‌ها و غشای کام را از دهان خارج می‌کند. بزاق درواقع مانع انباشت  سلول‌های مرده‌ای که عامل این مشکل هستند، می‌شود.

علل متفاوتی برای خشکی دهان وجود دارد که مهم‌ترین آن‌ها به شرح زیر است:

● مصرف سیگار

● دارو( مصرف انواع آنتی‌هیستامین‌ها، آرام‌بخش‌ها، داروهای ضدافسردگی)

● پرتودرمانی و درمان سرطان

● افزایش سن

● آسیب یا جراحی عصبی سر و گردن

● کم‌آبی بدن

● ورزش یا بازی در گرما

در صورتی‌ که مبتلا به خشکی دهان هستید برای رفع بوی بد دهان حتما با پزشک خود مشورت کنید.

رژیم غذایی کم/بدون کربوهیدرات

شاید این نوع رژیم شما را خوش‌هیکل و ورزیده کند ولی نتیجه چندان مطلوبی برای سلامتی شما نخواهد داشت.

فردی که از این رژیم غذایی پیروی می‌کند احتمالا از اثرات جانبی آن آگاهی چندانی ندارد.

بنا بر آمار به‌دست‌آمده در انستیتو National Marketing آمریکا، اپیدمی بدبویی دهان احتمالا به دلیل پیروی حدود 25 میلیون نفر از رژیم‌های غذایی کم کربوهیدرات در جهان است که اکثرا هم از رژیم غذایی کتوژنیک استفاده می‌کنند.

رژیم‌های مشابه، اغلب با تغییرات شیمیایی خاص در فرایند چربی سوزی بدن، روی تنفس فرد تأثیر می‌گذارد که یکی از نشانه‌های بارز آن بوی بد دهان است؛ و خبر خوب این که اگر تنفس شما بدبو است، شما یک پیرو سرسخت و باایمان در رعایت رژیم غذایی کم کربوهیدرات هستید!

آقای کنت بارل Kenneth Burrell، دندان‌پزشک جراح و مدیر ارشد بخش علمی انجمن دندان‌پزشکان آمریکا، تأکید می‌کند که

« در نبود کربوهیدرات، شما به مصرف چربی و پروتئین روی می‌آورید و درنتیجه درگیر مشکلات تنفسی خواهید شد. پیام اصلی، رعایت حد تعادل در رژیم غذایی است».

 

چگونه از بوی بد دهان جلوگیری کنم؟

کار سختی نیست! با رعایت چند دستورالعمل بسیار ساده که احتمالا بسیاری از ما یا آن‌ها را نادیده می‌گیریم یا فراموش می‌کنیم، این مشکل قابل‌کنترل و حذف خواهد بود. این دستورالعمل به شرح زیر است:

● دو بار در روز  با خمیردندان مسواک بزنید.

● پس از هر وعده غذایی، مسواک بزنید ( در کیف مدرسه یا کار خودتان جایی برای مسواک و خمیردندان داشته باشید).

● در هر مرتبه مسواک، حتما زبان خود را هم مسواک بزنید.

● هر دوتا سه ماه و پس از بیماری حتما مسواک جدید بخرید.

● یک‌بار در روز از نخ دندان یا خلال‌دندان استفاده کنید.

● در صورتی ‌که دندان مصنوعی دارید، زمان خواب حتما آن را از دهان خارج و در استفاده بعدی حتما آن را تمیز کنید.

● معاینات دندانپزشکی روتین و به‌موقع، دست کم دو بار در سال، داشته باشید.

● سیگار ممنوع!

● با تنظیم یک فهرست غذایی سالم و مناسب، جلوی بدبو شدن دهان را بگیرید.

● فهرستی از داروهایی را که مصرف می‌کنید، تهیه و در مورد کنترل اثر آن‌ها با پزشک خود صحبت کنید.

● آب بیشتری بنوشید.

● با جویدن آدامس یا مکیدن آب‌نبات ( هردو بدون قند) آب دهان را بیشتر کنید.

در بسیاری از موارد، از جمله مشکلات لثه، مشکل بوی بدن دهان با راهنمایی دندان‌پزشک برطرف می‌شود و در صورت نیاز، یک متخصص لثه باید شما را معاینه کند؛ ولی در صورتی‌ که حل نشود و مربوط به دهان و دندان شما نباشد، بهتر است با پزشک خانوادگی یا متخصص دیگری برای بررسی عمیق‌تر دلیل بوی بد دهان مشورت کنید.

 

بیماری‌های ناشی از بوی بد دهان

مهم‌ترین خطر تهدیدکننده سلامت شما که متوجه آن می‌شوید مربوط است به بیماری‌های لثه پریودنتال  ( periodontal ). پلاک‌های ساخته‌شده روی دندان عامل بیماری‌های لثه است و باکتری‌های موجود در این پلاک‌ها  باعث پدید آمدن توکسین و تحریک‌پذیری لثه‌های شما می‌شود.

در صورتی ‌که درمان را نادیده بگیرید علاوه بر دهان بدبو، باید منتظر آسیب‌های جدی دیگری باشید که در زیر به آن‌ها اشاره می‌شود:

تخریب لثه و استخوان فک

● عفونت‌های قارچی  دهان

پوسیدگی و شکل‌گیری حفره‌های دندانی عمیق یا جزئی

برونشیت

ذات‌الریه

● عفونت سینوسی مزمن

 ●دیابت

رفلاکس معده مزمن

● مشکلات کبدی و کلیوی

نکته: استریلیزه نکردن وسایل دندانپزشکی یا بی‌کیفیت بودن آن‌ها یکی دیگر از دلایل اصلی بوی بد دهان و عارضه لثه تحریک‌پذیر است.

لطفا در انتخاب مرکز درمانی موردنظر خود بی‌نهایت دقت کنید.

 

تیم پزشکی دکترسی ضمن قدردانی از همراهی شما خوانندگان گرامی تا پایان مقاله؛ از شما دعوت می‌کند تا نظرات، سؤالات و دغدغه‌های خود را در مورد رفع بوی بد دهان در بخش دیدگاه ثبت بفرمایید.

 

رفرنس:

https://www.webmd.com/oral-health/bad-breath#1

https://www.webmd.com/oral-health/features/low-carb-diets-can-cause-bad-breath#1


مقاله آموزشی مرتبط